ការមករដូវរបស់មនុស្សប្រុស – Menstruation Experience for Trans Men and Non-Binary

នៅពេលដែលយើងនិយាយពីអ្នកដែលអាចមករដូវបាន យើងតែងតែគិតដល់អ្នកដែលមានអត្តសញ្ញាណភេទជាមនុស្សស្រី ហើយមានរូបរាងជាមនុស្សស្រី។ ទោះបីជានេះជាការគិតដោយមិនដឹងខ្លួនក៏ដោយ តែវាបានឆ្លុះបញ្ចាំងពីកង្វះខាតចំណេះដឹងទៅលើបញ្ហាការមករដូវរបស់អ្នកដែលមិនប្រកាន់អត្តសញ្ញាណថាជាស្រ្តី ឬ អ្នកដែលមិនកំណត់ខ្លួនឯងថាជាស្រីឬប្រុស។ កង្វះខាតនៃការយល់ដឹងជុំវិញបញ្ហានេះ និង​ការរើសអើងនៃអ្នកប្តូរយេនឌ័រ និងអ្នកដែលមិនកំណត់ខ្លួនឯងថាជាស្រីឬប្រុសដែលគាត់មករដូវដែរនោះ បង្កជាផលវិបាកអវិជ្ជមានទៅលើការរស់នៅប្រចាំថ្ងៃរបស់ពួកគាត់ ដែលប៉ះពាល់ទៅលើអនាម័យនៃការមករដូវ សុខភាពផ្លូវចិត្ត និង ផាសុកភាពនៃរាងកាយរបស់គាត់។

ការបើកការជជែកពិភាក្សាដែលយើងកំពុងតែសំដៅទៅលើ គឺការខ្វះខាតនៃផលិតផលអនាម័យសុខភាពប្រដាប់បន្តពូជដែលមិនរើសភេទនៅលើទីផ្សារ (gender-neutral products ) និងការមាក់ងាយពីសង្គមជុំវិញបញ្ហាមករដូវផ្ទាល់ ជាពិសេសនៅក្នុងប្រទេសដែលមិនសូវមានការអប់រំពាក់ព័ន្ធទៅនឹងសហគមន៍អ្នកស្រឡាញ់ភេទដូចគ្នា LGBTIQ+ ដូចប្រទេសកម្ពុជា។

សម្រាប់អត្ថបទប្លុកលើកនេះ យើងបានធ្វើការសម្ភាសន៍ ជាមួយនឹងលោក Bee Mike ដែលជាអ្នកលេងឧបរករណ៍តន្រ្តី ហ្គីតាបាស ប្រចាំក្រុមប្រគុំតន្រ្តីមួយនៅ​ក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។ លោកបានឆ្លើយទៅនឹងសំនួរ ដោយប្រើប្រាស់បទពិសោធន៍របស់ខ្លួនលោកផ្ទាល់ក្នុងនាមជាអ្នកប្តូរយេនឌ័រនៅប្រទេសកម្ពុជា។

ផលលំបាកនៃការមករដូវក្នុងនាមជាអ្នកប្តូរយេនឌ័រ

«និយាយទៅបើសិនជានិយាយថាឲ្យដឹងតាំងពីពេលណា គឺតាំងពីតូចមកចូលចិត្តស្លៀកខោអាវប្រុស» បើតាមសម្តីរបស់ Mike។

នៅពេលដែលសួរពាក់ព័ន្ធពីឧបសគ្គឬការលំបាករបស់គាត់ដែលបានធំធាត់ឡើងមកក្នុងនាមជាអ្នកប្តូរយេនឌ័រពីស្រីមកប្រុស ដែលមករដូវនោះ Mike បានឆ្លើយថា លោកតែងតែមានភាពខ្មាស់អៀនខ្លាំងណាស់នៅពេលដែលនិយាយអំពីការមករដូវម្តងៗ។

«និយាយទៅតាំងពីក្មេងមកគឺឲ្យតែមានអាហ្នឹង[រដូវ] គឺតែងតែមានអារម្មណ៍ប្លែកៗហើយអៀន ហើយអត់សូវបញ្ចេញអាការៈហ្នឹងឲ្យគេឃើញទេ សូម្បីតែទៅទិញសំឡីខ្លួនឯងក៏អត់ហ៊ានដែរ»។

Mike ក៏បានបញ្ជាក់ផងដែរថា លោកមិនសូវមានបញ្ហាអ្វីជាមួយនឹងចំណេះដឹងថែទាំខ្លួននៅពេលមករដូវនោះទេ ពីព្រោះលោកទម្លាប់ជាមួយនឹងការមករដូវតាំងពីមុនពេលដែលគាត់ដឹង ១០០ ភាគរយថាខ្លួនជាមនុស្សប្រុស។ យ៉ាងណាមិញ លោកបាននិយាយផងដែរថា នេះគឺគ្រាន់តែជាបទពិសោធន៍របស់លោកផ្ទាល់ទេ ចំពោះអ្នក​ដែលជាអ្នកប្តូរយេនឌ័រផ្សេងលោកមិនអាចតាំងខ្លួនជាតំណាងឲ្យបទពិសោធន៍ពួកគេទាំងអស់គ្នាបាននោះទេ។ ប៉ុន្តែគាត់ចាំថាគាត់មានអារម្មណ៍ភ័យខ្លាចដែរនៅពេលដែលមករដូវជាលើកដំបូង ព្រោះមិនដឹងថាវាគ្រាន់តែជាដំណើរការធម្មជាតិនោះទេ។

លោកបាននិយាយដោយហួសចិត្តអំពីការសួរសំនួរពីមនុស្សជុំវិញខ្លួនអំពីរូបរាង និងភេទរបស់លោកតាំងពីនៅក្មេងមកម្ល៉េះ។

«ពេលដំបូងៗ នៅពេលដែលលឺសំនួរចឹងៗមានអារម្មណ៍ថាអន់ចិត្តនឹងខ្លួនឯង រហូតចង់ចូលដល់ជម្ងឺបាក់ទឹកចិត្ត ដោយសារតែ ទី​១ គាត់រើសអើងខ្លាំងពេក។ និយាយទៅសំនួរបែបហ្នឹងគឺគ្រប់ទីកន្លែង តែម្តង គឺថាគាត់អត់យល់ទេ សូម្បីតែអ៊ុំយើងក៏គាត់សួរយើងចឹងដែរថា ម៉េចបានយើងចូលចិត្តតែងខ្លួនជាប្រុសចឹង។ និយាយទៅសំនួរពេញក្បាលតែម្តង»។

Credit: gstudioimagen

ការស្រាវជ្រាវបានបង្ហាញថាអ្នកដែលប្តូរយេនឌ័រ ប្រឈមមុខនឹងការមានភាពអាម៉ាស់នឹងខ្លួនឯង និងអសមភាពនៅក្នុងសង្គម ក៏ដូចជាភាពខ្វះខាតជាច្រើននៅពេលដែលពួកគេត្រូវគ្រប់គ្រងលើការមករដូវរបស់ខ្លួន។ មូលហេតុមួយគឺអ្នកប្តូរយេនឌ័រពីស្រីទៅប្រុស ដែលមានអត្តសញ្ញាណជាភេទប្រុស បានប្រកាន់ភ្ជាប់ជាមួយនឹងផ្នត់គំនិតមួយចំនួនដែលបុរសជាច្រើននៅក្នុងសង្គមប្រកាន់ខ្ជាប់ ហើយអាចមើលឃើញការមករដូវជាអ្វីមួយដែលធ្វើឲ្យពួកគេទន់ខ្សោយ ឬអន់ជាងបុរសដទៃ។ ហេតុនេះហើយ បានជាអ្នកប្តូរយេនឌ័រខ្លះមានភាពអាម៉ាសទៅនឹងការមករដូវ។ ការមិនទទួលស្គាល់ការមករដូវនេះមិនមែនជាកំហុសរបស់ពួកគាត់នោះឡើយ ប៉ុន្តែវាជាចំនុចចង្អុលបង្ហាញពីគំនិតដែលចាត់ទុកការមករដូវគឺជារបស់កខ្វក់ ហើយបន្ទាបតម្លៃរបស់មនុស្សម្នាក់។ នេះគឺជាជំនឿមួយដែលត្រូវបានគេជឿតាំងពីយូរលង់ណាស់មកហើយ ហើយវាត្រូវបានបន្តមានឥទ្ធិពលនៅក្នុងសង្គមដែលប្រកាន់ផ្នត់គំនិតបិតាធិបតេយ្យ។

បើនិយាយអំពីបទពិសោធន៍របស់លោកជាមួយនឹងបុគ្គលិកសុខាភិបាលវិញ Mike បាននិយាយថា លោកមិនដែលបានទៅគ្លីនិកណាមួយដើម្បីពិនិត្យមើលសុខភាពបន្តពូជរបស់លោកនោះទេ ប៉ុន្តែលោកធ្លាប់បានយកម្តាយរបស់លោកទៅ ហើយបានមានអារម្មណ៍ថាលោកមិនអាចទទួលយកការពិនិត្យរាងកាយបែបនោះបាននោះទេ។ ប៉ុន្តែលោកធ្លាប់មានបទពិសោធន៍ខ្លះៗនៅពេលដែលទៅគ្លីនិកពិនិត្យជម្ងឺទូទៅ ហើយមានអារម្មណ៍មិនល្អនៅពេលដែលគេនិយាយពីរូបរាងរបស់លោក និង​ ភេទរបស់លោកផងដែរ។

«ខ្ញុំទៅតែពេទ្យពិនិត្យសុខភាពធម្មតាដូចជាក្អក ផ្តាសាយអីចឹង ហើយភាគច្រើន ពួកគាត់នៅតែសួរតែ ស្មានតែប្រុសតាមពិតស្រីសោះ ពាក្យនេះអាចសាមញ្ញចំពោះគាត់ ប៉ុន្តែវាប៉ះពាល់ដល់អារម្មណ៍យើង»។

«ខ្ញុំទៅតែពេទ្យពិនិត្យសុខភាពធម្មតាដូចជាក្អក ផ្តាសាយអីចឹង ហើយភាគច្រើន ពួកគាត់នៅតែសួរតែ ស្មានតែប្រុសតាមពិតស្រីសោះ ពាក្យនេះអាចសាមញ្ញចំពោះគាត់ ប៉ុន្តែវាប៉ះពាល់ដល់អារម្មណ៍យើង»។

អ្នកផ្តល់សេវាសុខភាព និង​ សង្គមទាំងមូលដើរតួរយ៉ាងសំខាន់ក្នុងការលុបបំបាត់ការរើសអើងទៅលើអ្នកដែលប្តូរយេនឌ័រហើយមករដូវ។ អ្វីដែលគួរឲ្យសោកស្តាយគឺ នេះឯងជាចំនុចបញ្ហា ព្រោះអ្នកផ្តល់សេវាសុខភាពត្រូវបានគេរកឃើញថាមានភាពខ្វះខាត និង មានភាពលំអៀងនៅពេលដែលផ្តល់ការព្រឹក្សាដល់អ្នកដែលប្តូរយេនឌ័រ។ ការស្រង់មតិមួយនៅសហរដ្ឋអាមេរិកនៅឆ្នាំ ២០១៥ ក្នុងចំណោមវេជ្ជបណ្ឌិតផ្នែកសម្ភព និង រោគស្រ្តី បានបង្ហាញថា ៨០​ ភាគរយ ក្នុងចំណោមពួកគេមិនបានទទួលការហ្វឹកហាត់ទាក់ទងទៅនឹងការផ្តល់សេវាសុខភាពដល់អ្នកប្តូរយេនឌ័រនោះទេ ហើយមានតែ ២៩ ភាគរយតែប៉ុណ្ណោះដែលមានអារម្មណ៍មិនល្អនៅពេលផ្តល់សេវាកម្មថែទាំសុខភាពដល់អ្នកប្តូរយេនឌ័រ។

ដោយសារតែភាពភ័យខ្លាចទៅលើអ្នកផ្តល់សេវាសុខភាពដែលរើសអើងទៅលើអ្នកប្តូរយេនឌ័រ ហើយនិង​ការស្អប់ខ្ពើមការមករដូវផងនោះ អ្នកប្តូរយេនឌ័រមិនងាយនឹងស្វែងរកសេវាថែទាំសុខភាពនោះទេ​នៅពេលដែលពួកគេជួបបញ្ហាពាក់ព័ន្ធទៅនឹងការមករដូវ ដូចជាការអត់រដូវ និង​ការដុះស្រទាប់រដូវនៅកន្លែងមិនប្រក្រតីជាដើម ដែលអាចមានមូលហេតុប៉ះពាល់សុខភាពធ្ងន់ធ្ងរ។

ការធ្វើឲ្យការមករដូវនៃអ្នកប្តូរយេនឌ័រទៅជារឿងធម្មតា

ដូចនេះ តើក្នុងនាមយើងជាបុគ្គលម្នាក់ក្នុងសង្គមអាចជួយអ្វីបានខ្លះ?

តាមពិតការចាប់ផ្តើមដំបូងគឺមិនស្មុគស្មាញនោះទេ​ ហើយវិធីនោះគឺការលើកទឹកចិត្តឲ្យអ្នកប្តូរយេនឌ័រ និង អ្នកដែលមិនកំណត់ខ្លួនឯងថាជាស្រីឬប្រុសចូលរួមការពិភាក្សាស្តីពីការមករដូវ។ ដើម្បីសង្កត់ថាមិនមែនមានតែស្ត្រីភេទតែប៉ុណ្ណោះដែលអាចមករដូវបាន ហើយក្នុងគោលដៅរកដំណោះស្រាយដែលផ្តល់ផាសុកភាពចំពោះមនុស្សទាំងអស់ដែលមករដូវ។

នេះអាចរួមបញ្ចូលទាំងវគ្គបណ្តុះបណ្តាលអ្នកផ្តល់សេវាថែទាំសុខភាពដែលមិនមានការរើសអើងអ្នកប្តូរយេនឌ័រ និងការដាក់ផលិតផលអនាម័យនៅក្នុងបន្ទប់ទឹកទាំងប្រុស និងស្រី។ ហើយអ្វីដែលសំខាន់ជាងគេនោះ គឺការលុបបំបាត់គំនិតដែលខុសឆ្គងពាក់ព័ន្ធទៅនឹងការមករដូវ។ នេះមិនមែនជាការងាយទេ ហើយវាត្រូវការការដាក់កម្មវិធីសិក្សានៅតាមសាលាអំពីសុខភាពបន្តពូជ និង សហគមន៍ LGBTQ+។

លោកបានបន្តថា៖ «បើទោះបីជាពួកខ្ញុំស្រលាញ់ស្រីមែនប៉ុន្តែរូបរាងខាងក្រៅ ប្រព័ន្ធគ្រឿងក្នុងយើងក៏នៅតែជាមនុស្សស្រីចឹង។​ ចឹងធម្មតាធម្មជាតិបង្កើតមកឲ្យមនុស្សស្រីមានមករដូវ គឺយើងនៅតែមកដែរ ដូចម៉ាស៊ីនចឹង គេរៀបចំមកយ៉ាងម៉េចគឺយើងចេញមកចឹង។ ប៉ុន្តែពួកយើងខុសពីម៉ាស៊ីនដោយសារយើងនៅមានអារម្មណ៍ទៀត។ យើងមានអារម្មណ៍ យើងមានបេះដូង យើងមានគំនិត អ៊ីចឹងការគិតរបស់ពួកខ្ញុំខុសគ្នាពីមនុស្សស្រីធម្មតាគឺខាងក្នុងចិត្ត ការគិត អារម្មណ៍»។

ផលិតផលអនាម័យសម្រាប់ការមករដូវដែលមិនប្រកាន់ភេទកំពុងតែត្រូវបានគេលក់នៅប្រទេសមួយចំនួននៅជុំវិញពិភពលោក។ ផលិតផលដូចជា Thinx និង Always កំពុងតែរួមបញ្ចូលតម្រូវការរបស់អ្នកប្តូរយេនឌ័រ​ និង អ្នកដែលមិនកំណត់ខ្លួនឯងថាជាស្រីឬប្រុសដោយបង្កើតផលិតផលដែលអ្នកណាក៏អាចប្រើប្រាស់បានយ៉ាងងាយស្រួល។ យ៉ាងណាមិញ គ្រាន់តែកែប្រែផលិតផលនឹងមិនអាចជួយបានច្រើននោះទេប្រសិនបើយើងមិនព្យាយាមអស់ពីសមត្ថភាពក្នុងការអប់រំប្រជាជនទូទៅអំពីអនាម័យការមករដូវ និង ការគិតខុសពាក់ព័ន្ធទៅនឹងអ្នកដែលអាចមករដូវ តើការមករដូវមានន័យថាដូចម្តេច ហើយហេតុអីបានជាអនាម័យសុខភាពរដូវគឺជាសិទ្ធិមនុស្ស។

«យើងមានអារម្មណ៍ យើងមានបេះដូង យើងមានគំនិត អ៊ីចឹងការគិតរបស់ពួកខ្ញុំខុសគ្នាពីមនុស្សស្រីធម្មតាគឺខាងក្នុងចិត្ត ការគិត អារម្មណ៍»។

សម្រាប់ Mike វិញ ក្តីសង្ឃឹមរបស់លោកគឺសាមញ្ញនោះទេ។

«បើតាមមតិរបស់ខ្ញុំផ្ទាល់គឺអត់មានអីច្រើនក្រៅពីឲ្យពួកគាត់បើកចិត្តព្រមទទួលយកនោះទេ»។

គ្លីនិកម៉ារីស្តូបលើកទឹកចិត្តឲ្យមនុស្សគ្រប់អត្តសញ្ញាណភេទទាំងអស់មកទទួលសេវាថែទាំសុខភាពផ្លូវភេទដោយមិនមានភាពអាម៉ាស់ និង ប្រកបដោយទំនុកចិត្ត។

សម្រាប់ព័ត៌មានបន្ថែមវិធីសាស្រ្តពន្យារកំណើតផ្សេងៗ​​​ ប្រឹក្សាជាមួយ @MarieStopesKH តាមរយៈ៖
✓ ផ្ញើសារតាមរយៈហ្វេសប៊ុគ
✓ រៀងរាល់ថ្ងៃចាប់ពីម៉ោង 7:00 ព្រឹក រហូតដល់ម៉ោង 5:00 ល្ងាច
✓ 012 999 002 ឬ 098 999 102
✓ ផ្ញើសារតាមរយៈបណ្ដាញសង្គម LINE, Viber, WhatsApp, WeChat 093 24 08 23
✓ www.mariestopes.org.kh/contactus


Whenever we talk about people who menstruate, we only know of women who looks traditionally female. Though this instinct isn’t malicious or ill-intent, it is a sign that there is lack of exposure surrounding the issue of non-binary female or queer menstruation. This lack of exposure/care and the casual discrimination of transgender and non-binary individuals who menstruate negatively impact their livelihood in ways that interfere with their menstrual hygiene, mental health, and comfort in their own bodies.

The exposure that we talked of can refer to lack of gender-neutral products in the market and social stigma surrounding the act of menstruation itself, especially in country that lacks LGBTQ+ exposure and education like Cambodia.

Due to the lack of local resources regarding the topic at hand, we have enlisted the help of people in the LGBTQ community.

For this blog, we interviewed Bee Mike, a bassist for a band based in Cambodia. He will be providing us with insights into what it means for a transgender man to menstruate in Cambodia.

Difficulties menstruating while being trans and non-binary

“It’s hard to pinpoint exactly when I knew that I was transgender, but I had always like dressing in boyish clothes since I was young,” said Mike.

When asked about the difficulties that he faced growing up transgender while also menstruating, he said that he was always extremely shy whenever he has to talk about menstruating.

“I always had my mom go and buy me menstrual pads, and I never said anything to anyone either whenever I had my period. I don’t really go and discuss or tell people about my monthly cycle.”

Mike insisted that he doesn’t have any problems with knowing how menstrual hygiene works, since he was used to maintaining menstrual hygiene even before he came out as transgender. However, Bee said that this is only his experience and cannot speak for his whole community; although, he did freak out a little when he had his first period, not knowing that it was just a natural occurrence.

He expressed with exasperation of the constant questioning of people around him regarding his appearance and gender ever since he was a young child, “I got so used to the question asking me whether I’m a boy or a girl. Even a motorcycle driver, who was a complete stranger, asked me that!”

“At first, these types of questions brought me to the brink of depression,” he said. “One, I felt that these questions were extremely discriminatory and I got them everywhere I went. They do not understand, even family members like my aunt kept asking me these questions.”

Research shows that trans people face self-shame and social inequity and inadequacy when dealing with menstruation. For one thing, transmen who have assigned female sex, who possess masculine identities or have aligned themselves with traditionally masculine tendencies, might view menstruation as making them effeminate, or less of a “man”. Therefore, this rejection of their menstruation may induce more discomfort with the act of menstruating itself. [1] This rejection is not the fault of transgender persons, but serves as evidence of the overt stigmatization of menstruation as being dirty and therefore, reduces your worth- a myth that has been around since the beginning of time and is continually perpetuated by patriarchal societies.

Being plagued with existing social barriers and discrimination, trans people have an even harder time navigating reproductive and sexual health issues. A 2011 survey found several root causes that may deter trans people from getting medical checkups: 48% said that it was due to financial-related issues, 19% due to being denied healthcare services, and 28% due to feeling worried about revealing their sexual identity (most likely this is because of the perceived negative attitude towards transgender). Trans people are three times more likely to be unemployed and twice more likely to live in poverty than the general population. [2]

Regarding his experience with health professionals, Mike said that he has never visited a clinic to check up on his sexual reproductive health, but he had taken his mother to one and felt like he could never subject himself to those type of examinations. However, he had experienced discomfort at regular health clinics before due to remarks made by health professionals about his appearance and gender that got him taken aback.

“Most of them (Clinic health workers) would say ‘Oh you’re a girl? I thought you were a boy’. They thought it was regular small talk, but it made me very upset.”

Healthcare providers and society as a whole play a crucial role in eliminating this stigma against trans menstruating. Unfortunately, this is a problem point as healthcare providers are found to be lacking or biased when dealing with transgender patient. A survey in 2015 conducted amongst 141 OB-GYNS in the USA showed at 80% of them had not had any training in caring for a transgender person, and only 29% felt comfortable treating transgender persons. [1]

Due to fear of transphobic healthcare providers, and aversion to menstruation itself, transgender persons may fail to seek healthcare when they are dealing with menstrual disorders such as amenorrhea and endometriosis, which could be a sign of a more serious and sinister underlying cause.[1]

Normalization of trans menstruating

So, what can we do to help?

It’d be wise to start somewhere simple, and that is by including transgender and non-binary persons in discussions surrounding menstrual hygiene. To stress that cisgender women are not the only ones who experience menstruation, and to push for solution that can provide comfort for all people who menstruate.  This can mean advocating for trans-sensitive training for all healthcare providers, and installing menstrual products in both the male and female bathrooms. Most important of all is to erase the stigma surrounding menstruation. This is not easy, but it requires intense sexual reproductive health classes being implemented in schools, and that also includes LGBTQ+ education.

Gender-neutral menstrual products are being sold in some countries around the world. Products like Thinx and Always are starting to include transgender and non-binary by creating menstrual products that can be used by everyone. However, just changing how the product look won’t do much if we’re also not doing our best to educate the population about menstrual hygiene and the wrong perception about who can menstruate, what it means to menstruate, and why menstrual hygiene is a basic human right.

As for Mike, his hope is simple.

“Personally, I don’t want a lot. I just want them to open their minds.”

“Even if we have the same mechanisms and the same organs as if we were machines that were set with certain characteristics, I want them to know that we are not machines. We have feelings, a heart, and thoughts that differentiate us from each other.”

To end on a positive note, Marie Stopes hopes and encourages all people of all gender and identities to seek sexual reproductive healthcare without shame and with confidence.

If you have any questions about menstruation, sexual health or contraception, consult with @MarieStopesKH now:
✓ Send a Facebook message
✓ Every day from 7 am to 5 pm
✓ 012 999 002 or 098 999 102
✓ Send a message via LINE, Viber, WhatsApp, WeChat 093 24 08 23
✓ www.mariestopes.org.kh/contactus

Sources:

  1. Chrisler, J. C., Gorman, J. A., Manion, J., Murgo, M., Barney, A., Adams-Clark, A., … Mcgrath, M. (2016). Queer periods: attitudes toward and experiences with menstruation in the masculine of centre and transgender community. Culture, Health & Sexuality18(11), 1238–1250. doi: 10.1080/13691058.2016.1182645
  2. ACLU News & Commentary. (2019, December 17). Retrieved March 27, 2020, from https://www.aclu.org/news/lgbt-rights/menstruation-related-discrimination-is-sex-discrimination-we-dont-need-to-erase-trans-or-non-binary-people-to-make-that-point/

សារទាក់ទងនឹងកូវីដ១៩ កូរ៉ូណាវីរុស – A message regarding COVID-19 coronavirus

យើងនៅទីនេះដើម្បីគាំទ្រអ្នកជាមួយសេវាកម្មទាំងឡាយរបស់យើងក្នុងអំឡុងពេលនៃការរីករាលដាលនៃជំងឺឆ្លង វីរុសកូវីដ១៩ ប៉ុន្តែសូមអ្នកអានការណែនាំរបស់យើង​អំពីការ​កែប្រែរបស់យើងមួយចំនួនដែលយើងនឹងធ្វើដើម្បីការពារអ្នក​ និងសហគមន៍៖

តើអ្វីជាកូវីដ១៩ កូរ៉ូណាវីរុស?

ជំងឺកូវីដ១៩ ឬកូរូណាវីរូសគឺជាជំងឺដែលបណ្តាលមកពីវីរុសថ្មីដែលរីករាលដាលយ៉ាងឆាប់រហ័សនៅទូទាំងពិភពលោក។​ វាអាចប៉ះពាល់ដល់ប្រព័ន្ធផ្លូវដង្ហើមរបស់អ្នក – សួតនិងផ្លូវដង្ហើមរបស់អ្នក។​ វាអាចឆ្លងពីមនុស្សម្នាក់ទៅមនុស្សម្នាក់តាមរយៈមេរោគដែលមាននៅលើដៃ និងលើផ្ទៃផ្សេងៗ នៅពេលអ្នកផ្ទុកមេរោគក្អក ឬកណ្តាស់។

មនុស្សជាច្រើននឹងជាសះស្បើយឡើងវិញបន្ទាប់ពីឆ្លងជំងឺនេះរយៈពេលពី ១ ទៅ ២ សប្តាហ៍ប៉ុន្តែមនុស្សមួយចំនួនមានហានិភ័យខ្ពស់ហើយអាចនឹងធ្លាក់ខ្លួនឈឺធ្ងន់ធ្ងរពីជំងឺឆ្លងកូវីដ ១៩ នេះ។

យើងនៅតែបន្តផ្តល់សេវាកម្មជាធម្មតានៅក្នុងកំឡុងពេលនៃការរីករាលដាលនៃការឆ្លងវីរុសកូវីដ ១៩។ ទោះយ៉ាងណា នឹងមានការផ្លាស់ប្តូរខ្លះចំពោះមធ្យោបាយដែលយើងត្រូវធ្វើ និងផ្តល់ការណែនាំខ្លះដែលយើងនឹងស្នើសុំឱ្យអនុវត្តន៍តាម។

របៀបការពារខ្លួនអ្នកពីវីរុសកូវីដ១៩

  • កុំប៉ះពាល់មុខរបស់អ្នក
  • លាងសម្អាតដៃរបស់អ្នកឲ្យបានញឹកញាប់ ដោយលាងយ៉ាងតិច ២០ វិនាទី។
  • បិទច្រមុះនិងមាត់របស់អ្នកដោយក្រដាស់ ឬកែងដៃនៅពេលក្អកឬកណ្តាស់។
  • ព្យាយាមនៅឲ្យឆ្ងាយពីនរណាម្នាក់ដែលមានរោគសញ្ញាកូវីដ១៩ (ក្អក កណ្តាស់)​ ​យ៉ាងតិចមួយម៉ែត្រ ដើម្បីជៀសវាងហានិភ័យដែលបណ្តាលឲ្យឆ្លង។  
  • សូមនៅផ្ទះប្រសិនបើអ្នកមានរោគសញ្ញាទាំងនេះ

រោគសញ្ញានៃជំងឺកូវីដ១៩​មាន៖

  • ឈឺក្បាល
  • ឈឺសាច់ដុំ
  • ឡើងកំដៅខ្លាំង
  • ចាប់ផ្តើមក្អកញឹកញាប់- នេះមានន័យថាក្អក ៣-៤​ដង រៀងរាល់ម៉ោង ប្រសិនបើអ្នកតែងតែក្អក​ជាធម្មតា នោះក្នុងករណីនេះការក្អកអាចខ្លាំងជាងមុន
  • ពិបាកដកដង្ហើម

ដើម្បីការពារអ្នកដទៃនៅក្នុងសហគមន៍របស់អ្នក សូមស្នាក់នៅក្នុងផ្ទះហើយនៅឆ្ងាយពីមនុស្សតាមដែលអាចធ្វើបាន ប្រសិនបើអាចមានរោគសញ្ញាទាំងនេះ។ សូមកុំទៅមណ្ឌលសុខភាព ឱសថស្ថាន ផ្សារ ឬហាងលក់ទំនិញទាំងឡាយ ឬកន្លែងណាមួយដែលអ្នកអាចនឹងមានទាក់ទងជាមួយមនុស្សផ្សេងទៀត។

តើគួរនៅផ្ទះរយៈពេលប៉ុន្មានថ្ងៃ?

ប្រសិនបើអ្នកមានរោគសញ្ញានៃជំងឺកូវីដ ១៩ អ្នកត្រូវស្នាក់នៅផ្ទះរយៈពេល ១៤ ថ្ងៃ ឬរហូតដល់រោគសញ្ញារបស់អ្នកបានធូរស្រាលទាំងស្រុង។

អ្នកនឹងត្រូវប្រកាន់ខ្ជាប់នូវវិធានការអនាម័យយ៉ាងតឹងរឹង។ This includes: នេះរួមបញ្ចូលទាំង៖

  • លាងដៃឲ្យបានត្រឹមត្រូវបន្ទាប់ពីចេញខាងក្រៅផ្ទះ មុនពេលនិងក្រោយពីបានប៉ះពាល់ជាមួយអ្នកដទៃប្រសិនជាអាច ត្រូវប្រើបន្ទប់ទឹក និងបន្ទប់ដេកទីទៃ
  • កុំប្រើពែង ឬសម្ភារៈផ្ទះបាយរួមគ្នា
  • លាងសម្អាតផ្ទៃផ្សេងៗរាល់ថ្ងៃ
  • ពាក់ម៉ាស់ប្រសិនបើក្អក ឬកណ្តាស់។
  • ព្យាយាមរក្សាគម្លាតយ៉ាងតិចបំផុត១ម៉ែត្រពីអ្នកដទៃ

ប្រសិនបើអ្នករស់នៅជាមួយអ្នកដែលមានរោគសញ្ញា អ្នកត្រូវស្នាក់នៅផ្ទះរយៈពេល ១៤ ថ្ងៃគិតចាប់ពីថ្ងៃដែលមនុស្សដំបូងនៅក្នុងផ្ទះចាប់ផ្តើមមានរោគសញ្ញា។ អ្នកនឹងត្រូវប្រកាន់ខ្ជាប់នូវវិធានការអនាម័យយ៉ាង ខ្ចាប់ខ្ជួន។ នេះរួមមាន៖

  • ក្រៅ មុនពេល និងក្រោយពេលបានប៉ះពាល់ជាមួយអ្នកឈឺ និងគ្រប់ទីកន្លែងដែលអ្នកឈឺបានប៉ះពាល់។
  • ប្រសិនជាអាចត្រូវប្រើបន្ទប់ទឹក និងបន្ទប់ដេកទីទៃពីគ្នា
  • កុំប្រើពែង ឬសម្ភារៈផ្ទះបាយរួមគ្នា
  • សម្អាតទីកន្លែងជាប្រចាំ
  • ប្រើស្រោមដៃដើម្បីធ្វើការបោកគក់សំលៀកបំពាក់អ្នកជំងឺ
  • បើអាចធ្វើបានត្រូវឲ្យអ្នកជំងឺឈឺពាក់ម៉ាស់ ពេលក្អក ឬកណា្តស់។
  • ព្យាយាមរក្សាគម្លាតយ៉ាងតិចបំផុត១ម៉ែត្រពីអ្នកដទៃ

ប្រសិនបើអ្នក ឬនរណាម្នាក់នៅក្នុងបន្ទុក មានរោគសញ្ញាកាន់តែធ្ងន់ធ្ងរទៅៗដូចជា ពិបាកដកដង្ហើម ឈឺចាប់ ឬមានសម្ពាធជាប្រចាំក្នុងទ្រូង ការចាប់ផ្តើមនៃការភាន់ច្រឡំ ឬផ្ទៃមុខ និងបបូរមាត់មានពណ៌ខៀវសូមធ្វើតាមការណែនាំថ្នាក់ជាតិ ស្តីពីការទាក់ទងដើម្បីស្វែងរកជំនួយ។

ការផ្លាស់ប្តូរចំណុចសេវាកម្មរបស់យើង

ប្រសិនបើអ្នកមិនបង្ហាញរោគសញ្ញានៃជំងឺកូវីដ១៩ យើងនៅតែអាចផ្តល់សេវាកម្មរបស់យើងជូនអ្នកដូចធម្មតា។ យើងនឹងធ្វើការផ្លាស់ប្តូរបន្តិចបន្តួចនៅក្នុងចំណុចសេវាកម្មរបស់យើងរួមមាន៖

  • យើងសំណូមពរឲ្យអ្នកកុំមកកន្លែងផ្តល់សេវា ប្រសិនបើអ្នកមានរោគសញ្ញាជំងឺកូវីដ១៩។
  • ប្រសិនបើអ្នកមកទទួលសេវា សូមកុំនាំអ្នកដទៃមកជាមួយអ្នក
  • យើងនឹងសួរថាតើអ្នកមានរោគសញ្ញាដែលបង្ហាញពីវីរុសកូវីដ១៩ ដែរឬទេ នៅពេលមកដល់?
  • សំណូមពរឲ្យអ្នកលាងដៃ ឬប្រើជែលសម្អាតដៃពេលអ្នកមកដល់
  • អ្នកនឹងត្រូវបានស្នើសុំឲ្យអង្គុយដាច់ដោយឡែកពីអតិថិជនផ្សេងទៀតនៅក្នុងបន្ទប់រង់ចាំដោយមាន
  • កន្លែងអង្គុយនៅខាងក្រៅបន្ថែមតាមតែអាចធ្វើទៅបាន
  • អ្នកនឹងអង្គុយនៅឆ្ងាយពីអ្នកផ្តល់សេវា
  • គ្លីនិករបស់យើងត្រូវបានសម្អាតជាប្រចាំ ប៉ុន្តែយើងនឹងបង្កើនការប្រើប្រាស់ថ្នាំសម្លាប់មេរោគរវាងអតិថិជនដើម្បីរក្សាសុវត្ថិភាពដល់មនុស្សគ្រប់គ្នា

ដំបូន្មានទូទៅស្តីពីការបញ្ឈប់ការរីករាលដាលនៃកូវីដ១៩ ឬវីរូសកូរូ៉ណា

អ្នកអាចជួយបញ្ឈប់ការរីករាលដាលជំងឺនៃកូវីធ ១៩ តាមរយៈ

អ្វីដែលត្រូវធ្វើ៖

  • អនុវត្តតាមគោលការណ៍ណែនាំថ្នាក់ជាតិស្តីពីការចេញទៅក្រៅ និងការដាក់ខ្លួនឲ្យនៅដោយឡែក
  • លាងលាងដៃរបស់អ្នកជាមួយសាប៊ូនិងទឹកឱ្យបានញឹកញាប់ – ធ្វើយ៉ាងត្រឹមត្រូវយ៉ាងហោចណាស់ ២០ វិនាទី
  • លាងដៃជានិច្ចនៅពេលចូលផ្ទះបន្ទាប់ពីបានចេញទៅខាងក្រៅ
  • លាងដៃជានិច្ចមុនពេលចាប់កាន់អាហារ
  • បិទមាត់ និងច្រមុះរបស់អ្នកដោយប្រើក្រដាស់ ឬដៃអាវ (មិនមែនដៃរបស់អ្នក) នៅពេលអ្នកក្អក ឬកណ្តាស់
  • ដាក់ក្រដាស់ដែលបានប្រើរួចដាក់ក្នុងធុងសំរាមភ្លាមហើយលាងដៃតាមក្រោយ
  • កាត់បន្ថយការនាំភ្ញៀវមកលេងផ្ទះ រួមទាំងមិត្តភក្តិ និងសាច់ញាតិ។
  • ជៀសវាងការទាក់ទងជិតស្និទ្ធជាមួយមនុស្សដែលមានរោគសញ្ញានៃជំងឺកូវីធ ១៩
  • ជៀសវាងការជួបជុំក្នុងសង្គមតាមដែលអាចធ្វើទៅបាន
  • ជៀសវាងការចូលរួមកម្មវិធីនានាដែលមានច្រើន
  • កុំទៅទីតាំងសុខាភិបាល ឬឱសថស្ថានប្រសិនបើអ្នកមានចេញរោគសញ្ញា

អ្វីដែលមិនត្រូវធ្វើ៖

  • កុំប៉ះមុខរបស់អ្នក។ វីរុសអាចចូលតាមច្រមុះ មាត់ និងភ្នែករបស់អ្នក

តើធ្វើដូចម្តេចដើម្បីថែរក្សាខ្លួនអ្នកប្រសិនបើអ្នកមានជំងឺកូវីដ១៩?

  • ផឹកទឹកឲ្យបានច្រើនដើម្បីឱ្យមានជាតិទឹក – ផឹកឲ្យបានគ្រប់គ្រាន់ដើម្បីឲ្យទឹកនោមយើងថ្លា
  • លេបថ្នាំបំបាត់ការឈឺចាប់ដូចជាប៉ារ៉ាសេតាមុល ឬអាស្ពីរីនដើម្បីជួយសម្រួលរោគសញ្ញារបស់អ្នក
  • រក្សាទំនាក់ទំនងជាមួយក្រុមគ្រួសារនិងមិត្តភក្តិតាមទូរស័ព្ទឬតាមបណ្តាញសង្គមដើម្បីជួយអ្នកឱ្យជៀសផុតពីការបាក់ទឹកចិត្ត ឬឯកោ
  • ធ្វើលំហាត់ប្រាណស្រាលៗ នៅផ្ទះប្រសិនបើអ្នកមានអារម្មណ៍ថាអាចធ្វើទៅបាន

អ្នកដែលមានហានិភ័យខ្ពស់ក្នុងការឆ្លងវីរូសជំងឺកូវីដ១៩

អ្នកអាចនឹងមានហានិភ័យខ្ពស់ក្នុងការឆ្លងជំងឺកូវីដ១៩ ប្រសិនបើអ្នក៖

  • មានអាយុលើស៧០ឆ្នាំ
  • កំពុងព្យាបាលជំងឺមហារីក
  • មានជំងឺមហារីកឈាមឬខួរឆ្អឹងដូចជាជំងឺមហារីកគ្រាប់ឈាម
  • មានជំងឺសួតរ៉ាំរ៉ៃ ដូចជាជំងឺ cystic fibrosis ឬជំងឺហឺតធ្ងន់ធ្ងរ
  • មានជំងឺបេះដូង
  • អ្នកជំងឺទឹកនោមផ្អែម ឬជំងឺអេដស៍ដែលគ្រប់គ្រងមិនបានល្អ ដែលជាក្រុមមនុស្សដែលងាយក្នុងការឆ្លងរោគ
  • កំពុងផឹកថ្នាំដែលធ្វើឲ្យប្រព័ន្ធភាពស៊ាំអ្នកចុះខ្សោយ ដូចជាថ្នាំពពួកក័រទីកូអ៊ីត corticosteroids
  • មានផ្ទៃពោះនិងមានជំងឺបេះដូងធ្ងន់ធ្ងរ

ប្រសិនបើអ្នកមានហានិភ័យខ្ពស់​​ វាជាការសំខាន់ណាស់ដែលអ្នកត្រូវអនិវត្តន៍តាមការណែនាំរបស់ក្រសួងស្តីពីការបង្ការខ្លួនពីវីរុស និងជៀសវាងរាល់ទំនាក់ទំនងក្នុងសង្គមដែលអាចធ្វើទៅបាននៅពេលវីរុសមានវត្តមាននៅក្នុងប្រទេសរបស់អ្នក។

ប្រសិនបើអ្នកមានហានិភ័យខ្ពស់ ហើយវិវត្តទៅជាជំងឺកូវីដ ១៩សូមអនុវត្តន៍តាមការណែនាំរបស់ក្រសួង

ជំងឺកូវីដ ១៩ និងស្រីមានផ្ទៃពោះ

តើជំងឺកូវីដ១៩ នឹងមានឥទ្ធិពលលើស្ត្រីមានផ្ទៃពោះដូចម្តេច?

ស្ត្រីមានផ្ទៃពោះមិនទាន់ត្រូវបានគេរកឃើញថាបានបង្ហាញថាមិនស្រួលខ្លួនខ្លាំង ជាងមនុស្សពេញវ័យមានសុខភាពល្អ ប្រសិនបើគាត់ឆ្លងកូវីដ១៩។​ ស្ត្រីមានផ្ទៃពោះភាគច្រើននឹងមានរោគសញ្ញាស្រាលឬមធ្យមដូចជាជំងឺផ្តាសាយ ឬគ្រុនក្តៅ។

បច្ចុប្បន្ននេះមិនមានភស្តុតាងណាមួយដែលនិយាយថាស្ត្រីមានផ្ទៃពោះដែលឆ្លងជំងឺកូវីដ១៩ គឺមានហានិភ័យខ្ពស់ជាងមនុស្សដែលមានសុខភាពល្អដទៃទៀត។ ប្រសិនបើអ្នកមានលក្ខខណ្ឌផ្សេងទៀត សូមអានការណែនាំរបស់យើងសម្រាប់អ្នកដែលមានហានិភ័យខ្ពស់។

តើជំងឺកូវីដ១៩ នឹងបង្កើនឱកាសក្នុងការរលូតកូនមែនទេ?

ជំងឺកូវីដ ១៩ គឺជាជំងឺថ្មីមួយហើយយើងទើបតែចាប់ផ្តើមសិក្សាអំពីវា។ មិនមានភស្តុតាងបង្ហាញពីការកើនឡើងពីហានិភ័យនៃការរលូតកូនទេ។ ក៏មិនមានភស្តុតាងបង្ហាញថាវីរុសអាចចម្លងដល់កូនរបស់អ្នកនៅពេលអ្នកមានផ្ទៃពោះដែរ។

តើខ្ញុំគួរតែធ្វើការណាត់ជួបគ្រូពេទ្យដើម្បីពិនិត្យ និងថែទាំផ្ទៃពោះដែរឬទេ?

ការណាត់ជួបទាំងនេះពិតជាសំខាន់ណាស់សម្រាប់អ្នក និងកូនរបស់អ្នក។ ប្រសិនបើអ្នកមានសុខភាពល្អអ្នកគួរតែចូលរួមក្នុងការណាត់ជួបទាំងនេះធម្មតា។ យើងកំពុងយកចិត្តទុកដាក់បន្ថែមទៀតនៅក្នុងគ្លីនិករបស់យើងដើម្បីដោះស្រាយហានិភ័យនៃវីរូសកូវីដ១៩។​

ទោះយ៉ាងណាក៏ដោយ ប្រសិនបើអ្នក ឬអ្នកណាម្នាក់មានរោគសញ្ញាវីរូសកូវីដ ១៩ នោះវាសំខាន់ណាស់ដែលអ្នកត្រូវតែនៅផ្ទះ។

We’re still here to support you with our services throughout the COVID 19 coronavirus outbreak, but please read our guidance on changes we will be making to protect you and the community:

What is COVID 19 coronavirus?

COVID 19 coronavirus is an illness caused by a new virus that is spreading rapidly across the world. It can affect your breathing system – your lungs and airways. It can be spread from person to person through germs that end up on the hands and on surfaces when infected persons are coughing or sneezing.

Many people will recover after experiencing a period of sickness lasting between 1 – 2 weeks, but some people are at higher risk and may get seriously ill from COVID 19 coronavirus.

We’re still providing services during the COVID 19 coronavirus outbreak, however there will be some changes to the way we’ll run, and some guidance we’ll ask you to follow.

How to protect yourself from COVID-19 coronavirus 

  • Do not touch your face  
  • Wash your hands frequently, washing for at least 20 seconds  
  • Cover your nose and mouth with a tissue or your elbow when coughing or sneezing 
  • Try to stay away from people where possible; anyone who is within 1 metre (in close contact) of someone who has certain symptoms of COVID-19 coronavirus (including sneezing or coughing) is at risk of being exposed the virus 

Please stay at home if you have these symptoms 

Symptoms suggestive of COVID-19 are:  
 

  • Headache 
  • Muscle pain 
  • A high temperature  
  • A new, frequent cough – this means coughing several times each hour. If you usually have a cough, it may be worse than usual  
  • Shortness of breath 

To protect others in your community, please stay at home and keep yourself away from people as much as is possible if you have these symptoms. Do not go to any medical facilities, pharmacies, markets or shops – anywhere that you will come into contact with people.  

How long to stay at home 

If you have symptoms of COVID 19 coronavirus, you’ll need to stay at home for 14 days, or until your symptoms improve completely. 

You will need to adhere to strict hygiene measures.  

This includes:  
 

  • Wash your hands correctly after being outside, before and after any contact with others   
  • Use a separate bathroom and bedroom if possible,  
  • Don’t share cups or kitchen utensils.  
  • Wash all surfaces daily,  
  • Wear a mask if coughing or sneezing.   
  • Try to keep a distance of at least a meter from others. 

If you live with someone who has symptoms, you’ll need to stay at home for 14 days from the day the first person in the home started having symptoms. You will need to adhere to strict hygiene measures. This includes:  
 

  • Wash your hands after being outside, before and after all contact with the sick person and any surfaces that the sick person was in contact with.  
  • Use a separate bathroom and bedroom if possible,  
  • Don’t share cups or kitchen utensils.  
  • Wash all surfaces daily,  
  • Use gloves to handle laundry from the sick person.  
  • If possible, have the sick person wear a mask if coughing or sneezing.   
  • Try to keep a distance of at least a meter from the sick person.  

If you or someone you are caring for develop worsening symptoms, such as difficult breathing, continuous pain or pressure in the chest, new onset of confusion or blue colouring of the face or lips please follow national guidelines on who to contact. 

Changes to our service points 

If you are not showing symptoms of COVID 19 coronavirus, we’re still able to provide you with our regular services. We will be making a few changes in our service points, including:  

  • We ask you not to come to service points if you have symptoms of COVID 19 coronavirus  
  • If you attend for service, please do not bring others to accompany you 
  • We will be asking if you have symptoms suggestive of COVID 19 coronavirus when you arrive  
  • You will be asked to wash your hands or use a hand sanitizer gel when you arrive 
  • You will be asked to sit further apart from other clients in the waiting room, with extra seating provided outside where possible  
  • You will be seated further away from service providers 
  • Our clinics are already cleaned regularly, but we will increase our use of disinfectant in between clients to keep everyone safe 

General advice on stopping the spread of COVID 19 coronavirus  

You can help stop the spread of COVID 19 coronavirus by:  

Do 

  • Follow your national guidelines on going out and isolating yourself  
  • wash your hands with soap and water often – do this correctly, for at least 20 seconds 
  • always wash your hands when entering your home after having been outside 
  • Always wash your hands before handling food 
  • cover your mouth and nose with a tissue or your sleeve (not your hands) when you cough or sneeze 
  • put used tissues in the bin immediately and wash your hands afterwards 
  • minimise visitors to your home, including friends and family
  • avoid close contact with people who have symptoms of COVID 19 coronavirus  
  • avoid social gatherings where possible 
  • avoid events with large groups of people 
  • do not go to medical facilities or pharmacies if you are displaying symptoms 

Don’t 

  • do not touch your face. The virus can enter through your nose, mouth, and eyes. 

How to look after yourself if you have COVID 19 coronavirus  

  • drink plenty of water to stay hydrated – drink enough so your pee is pale and clear 
  • take a painkiller such as Paracetamol or aspirin to help ease your symptoms 
  • stay in touch with family and friends over the phone or on social media, to help you avoid feeling low or lonely 
  • do light exercise at home, if you feel well enough to 

People at high risk of COVID 19 coronavirus  

You may be at high risk from COVID 19 coronavirus if you: 

  • over the age of 70  
  • are having certain types of cancer treatment 
  • have blood or bone marrow cancer, such as leukaemia 
  • have a severe chronic lung condition, such as cystic fibrosis or severe asthma 
  • Have heart disease 
  • have a condition that makes you much more likely to get infections, such as diabetes or poorly controlled HIV/AIDS  
  • are taking medicine that weakens your immune system, such as corticosteroids 
  • are pregnant and have a serious heart condition 

If you are at high risk, it is especially important that you follow the national guidance on avoiding the virus and avoid all social contact where possible while the virus is present in your country.  

If you are at high risk and develop COVID 19 coronavirus, then please follow your national guidance  

COVID 19 coronavirus and pregnant women 

How will COVID 19 coronavirus affect my pregnancy? 

Pregnant women do not appear to become more unwell than other healthy adults if they get COVID 19 coronavirus. The majority of pregnant women will have mild or moderate symptoms of a cold or flu.  

Currently, there is no evidence that says that pregnant women who get COVID 19 coronavirus are more at risk from COVID 19 coronavirus than other healthy individuals.

Will COVID 19 coronavirus increase the risk of miscarriage?  

COVID 19 coronavirus is a new illness, and we are just beginning to learn about it. There is no evidence to suggest an increased risk of miscarriage. There is also no evidence to show that the virus can be passed to your baby while you are pregnant.  

Should I still attend my ANC and PNC appointments?  

These appointments are really important for you and your baby. If you are well, you should attend these appointments as normal.

However, if you or someone you live with has symptoms of COVID 19 coronavirus, then it is important you stay at home.